Cắt Giảm Mạnh Thủ Tục Hành Chính Trong Lĩnh Vực Phòng Cháy Chữa Cháy Và Môi Trường Tại Việt Nam

Căn cứ Nghị Quyết số 206/2025/QH15 của Quốc Hội về cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật, Chính Phủ đã ban hành một số Nghị Quyết về cắt giảm thủ tục hành chính (như Nghị Quyết 66.16/2026/NQ-CP, Nghị Quyết 66.18/2026/NQ-CP, v.v.). Hầu hết các quy định này có hiệu lực cho đến hết ngày 28 tháng 2 năm 2027. Nếu các quy định mới có cùng nội dung được ban hành để thay thế trong thời gian này, các quy định tương ứng của các Nghị Quyết này sẽ tự động hết hiệu lực.

Dưới đây là một số quy định quan trọng về việc cắt giảm các thủ tục hành chính liên quan trong lĩnh vực phòng cháy chữa cháy và môi trường:

Vấn Đề#	Trước Ngày Có Hiệu Lực Của Các Nghị Quyết	Từ Ngày Có Hiệu Lực Của Các Nghị Quyết
Phòng Cháy & Chữa Cháy
Kiểm Tra Nghiệm Thu	Cơ quan công an tiến hành kiểm tra nghiệm thu về phòng cháy chữa cháy bắt buộc trước khi đưa vào hoạt động đối với các công trình thuộc diện thẩm duyệt thiết kế về phòng cháy chữa cháy do công an thực hiện.	Bãi Bỏ Thủ Tục: Theo Nghị Quyết 66.18/2026/NQ-CP, cơ quan công an không còn kiểm tra hoặc chấp thuận kết quả nghiệm thu về phòng cháy chữa cháy (áp dụng cho cả dự án mới và các dự án đã nhận được Giấy Chứng Nhận Thẩm Duyệt Thiết Kế Về Phòng Cháy Và Chữa Cháy từ công an nhưng chưa thông qua kiểm tra nghiệm thu). Vai Trò Của Công An: Chuyển từ kiểm soát tiền kiểm sang giám sát, kiểm tra và xử lý sau khi công trình được đưa vào hoạt động (hậu kiểm).
Tích Hợp Thẩm Định Thiết Kế	Thẩm định thiết kế xây dựng và thẩm duyệt thiết kế về phòng cháy chữa cháy được thực hiện riêng biệt với các cơ quan khác nhau.	Tích Hợp Thủ Tục: Theo Nghị Định 105/2025/NĐ-CP, chủ đầu tư có thể nộp đồng thời cả hai hồ sơ đến cơ quan chuyên môn về xây dựng. Cơ quan xây dựng đóng vai trò là đầu mối chính và trực tiếp phối hợp với công an.
Môi Trường (Nghị Quyết 66.19/2026/NQ-CP)
Phạm Vi & Hạn Mức Giấy Phép Môi Trường	Việc cấp giấy phép được yêu cầu dựa trên phân loại dự án (Nhóm I, II, III) với hạn mức chất thải thấp/trung bình. Nước thải sinh hoạt là một tiêu chí độc lập bắt buộc phải có giấy phép.	Nâng Hạn Mức: Nghĩa vụ xin giấy phép môi trường được thu hẹp nghiêm ngặt chỉ còn: 9 ngành nghề nhạy cảm với lưu lượng nước thải công nghiệp từ 100 m³/ngày trở lên, hoặc lưu lượng khí thải từ 100.000 m³/giờ trở lên; Xử lý hoặc tái chế chất thải nguy hại, và nhập khẩu phế liệu; Các dự án khác có lưu lượng nước thải công nghiệp từ 150 m³/ngày trở lên, hoặc lưu lượng khí thải từ 100.000 m³/giờ trở lên. Miễn Trừ: Nước thải sinh hoạt được bãi bỏ là tiêu chí độc lập bắt buộc xin giấy phép bất kể lưu lượng.
Tính Toán Công Suất	Hạn mức xả thải được đánh giá theo từng phân kỳ đầu tư hoặc các hạng mục riêng lẻ.	Cắt Giảm Mạnh: Hạn mức phải được tính toán dựa trên tổng công suất của toàn bộ dự án để tránh việc chia nhỏ dự án nhằm trốn tránh việc xin giấy phép.
Gia Hạn & Hết Hạn Giấy Phép	Áp dụng các thủ tục cấp lại hoặc gia hạn thông thường khi giấy phép hết hạn.	Bãi Bỏ Gia Hạn: Thủ tục cấp lại/gia hạn bị bãi bỏ hoàn toàn. Khi hết hạn: Nếu vẫn đạt hạn mức: Nộp hồ sơ xin cấp giấy phép mới từ đầu ít nhất 6 tháng trước khi hết hạn. Nếu dưới hạn mức: Chuyển sang thực hiện thủ tục đăng ký môi trường.

*Lưu ý: Các cơ chế thí điểm theo Nghị Quyết 66.18 và Nghị Quyết 66.19 có hiệu lực đến hết ngày 28 tháng 2 năm 2027.

Bài viết này được thực hiện bởi Lê Hiếu Ngân và được biên tập bởi Nguyễn Hoàng Duy.